ျမတ္စြာဘုရား ၏ တရားေတာ္တို့ကုိ နာၾကားခြင့္ရသူ တို့သည္ အလြန့္အလြန္ ဘုန္းကံၾကီးၾကပါေပသည္။ (မိေထြးေတာ္ေဂါတမီ)  
www.dhammaweb.net  
line decor
  
Saturday, 25th February 2017 10:38pm.
line decor
             

Tipitaka DataBase
 
Home
အဘိဓမၼပိဋက ဓမၼသဂၤဏီပါဠိေတာ္ စိတ္, ေစတသိက္ပုိင္း အကုသလ၀ိပါက္အဗ်ာကတစိတ္ (အကုသလ၀ိပါက မေနာ၀ိညာဏဓာတု (သႏၲီရဏစိတၱ)) အဘိဓမၼပိဋက ဓမၼသဂၤဏီပါဠိေတာ္ စိတ္, ေစတသိက္ပုိင္း
အကုသလ၀ိပါက္အဗ်ာကတစိတ္ (အကုသလ၀ိပါက မေနာ၀ိညာဏဓာတု (သႏၲီရဏစိတၱ))
Untitled Document

အကုသလ၀ိပါက မေနာ၀ိညာဏဓာတု (သႏၲီရဏစိတၱ)
၁-တရားတို႔ကို ပိုင္းျခား၍ ေဟာၾကားျခင္း {ဓမၼ၀၀တၳာန၀ါရ}
(က) အက်ဥ္းခ်ဳပ္ ေဟာၾကားျခင္း {ဥေဒၵသ၀ါရ}
၅၆၄။ အဘယ္တရားတို႔သည္ အဗ်ာကတမည္ကုန္သနည္း။
အၾကင္အခါ၌ အကုသိုလ္ကံကို ျပဳအပ္ၿပီးသည္၏အျဖစ္, ဆည္းပူးအပ္ၿပီးသည္၏အျဖစ္ (အဖန္ဖန္ ျပဳအပ္ၿပီးသည္၏အျဖစ္) ေၾကာင့္ လ်စ္လ်ဴ႐ႈမႈ {ဥေပကၡာ} ႏွင့္ တကြျဖစ္ေသာ , အဆင္း {႐ူပါ႐ုံ} လွ်င္ အာ႐ုံရွိသည္မူလည္းျဖစ္ေသာ။ပ။ သေဘာတရား {ဓမၼာ႐ုံ} လွ်င္ အာ႐ုံရွိသည္မူလည္း ျဖစ္ေသာ , အက်ဳိး {၀ိပါက္} ျဖစ္ေသာ အထူးသိမႈသေဘာ {မေနာ၀ိညာဏဓာတ္} (သႏၲီရဏစိတ္) သည္ (အာ႐ုံေျခာက္ပါးတို႔တြင္) အၾကင္အၾကင္ တစ္ပါးပါးကို (အာ႐ုံတစ္မ်ဳိးမ်ဳိးကို) အာ႐ုံျပဳ၍ ျဖစ္ဆဲျဖစ္၏။ ထိုအခါ၌ ေတြ႕ထိမႈ {ဖႆ} သည္ ျဖစ္၏၊ ခံစားမႈ {ေ၀ဒနာ} သည္ျဖစ္၏၊ မွတ္သားမႈ {သညာ} သည္ ျဖစ္၏၊ ေစ့ေဆာ္မႈ (ႏႈိးေဆာ္မႈ) {ေစတနာ} သည္ ျဖစ္၏၊ သိမႈ {စိတ္} သည္ ျဖစ္၏၊ ၾကံစည္မႈ {၀ိတက္} သည္ ျဖစ္၏၊ သုံးသပ္မႈ {၀ိစာရ} သည္ ျဖစ္၏၊ လ်စ္လ်ဴ႐ႈမႈ {ဥေပကၡာ} သည္ ျဖစ္၏၊ စိတ္၏ တစ္ခုတည္းေသာ အာ႐ုံရွိသည္၏အျဖစ္ {စိတၱေႆကဂၢတာ} သည္ ျဖစ္၏၊ အစိုးတရ သိမႈ {မနိေႁႏၵ} သည္ ျဖစ္၏၊ အစိုးတရ လ်စ္လ်ဴ႐ႈမႈ {ဥေပကၡိေႁႏၵသည္ ျဖစ္၏၊ အစိုးတရ ေစာင့္ေရွာက္မႈ {ဇီ၀ိတိေႁႏၵ} သည္ ျဖစ္၏။
ေယ၀ါပနကတရားမ်ား
ထို႔ျပင္ ထိုအခါ၌ (ဆိုအပ္ခဲ့ၿပီးေသာတရားတို႔မွ) တစ္မ်ဳိးတျခားလည္း ျဖစ္ကုန္ေသာ, အေၾကာင္းကို စဲြ၍ ျဖစ္ကုန္ေသာ (အဓိေမာကၡ, မနသိကာရဟူေသာ) အၾကင္နာမ္တရားတို႔သည္ ရွိကုန္၏။ ဤတရားတို႔သည္ အဗ်ာကတမည္ကုန္၏။ပ။
၂-စုေပါင္းေဟာၾကားျခင္း {ေကာ႒ာသ၀ါရ}
(က) ဥေဒၵသ၀ါရ
ထိုအခါ၌ ခႏၶာေလးပါးတို႔သည္ ျဖစ္ကုန္၏၊ အာယတနႏွစ္ပါးတို႔သည္ ျဖစ္ကုန္၏၊ ဓာတ္ႏွစ္ပါးတို႔သည္ ျဖစ္ကုန္၏၊ အာဟာရသုံးပါးတို႔သည္ ျဖစ္ကုန္၏၊ ဣေႁႏၵ သုံးပါးတို႔သည္ျဖစ္ကုန္၏၊ ဖႆတစ္ပါးသည္ ျဖစ္၏။ပ။ မေနာ၀ိညာဏဓာတ္ (သႏၲီရဏစိတ္) တစ္ပါး သည္ ျဖစ္၏၊ ဓမၼာယတနတစ္ပါးသည္ ျဖစ္၏၊ ဓမၼဓာတ္တစ္ပါးသည္ ျဖစ္၏။
ေယ၀ါပနကတရားမ်ား
ထို႔ျပင္ ထိုအခါ၌ (ဆိုအပ္ခဲ့ၿပီေသာ တရားတို႔မွ) တစ္မ်ဳိးတျခားလည္း ျဖစ္ကုန္ေသာ, အေၾကာင္းကို စဲြ၍ ျဖစ္ကုန္ေသာ (အဓိေမာကၡ, မနသိကာရဟူေသာ) အၾကင္နာမ္တရားတို႔သည္ ရွိကုန္၏။ ဤတရားတို႔သည္ အဗ်ာကတမည္ကုန္၏။
(ခ) အက်ယ္ေဟာၾကားျခင္း {နိေဒၵသ၀ါရ} ႏွင့္ (ဂ) ပဋိနိေဒၵသ၀ါရ
သခၤါရကၡႏၶာ
၅၆၅။ပ။ ထိုအခါ၌ ျပဳျပင္မႈအစု {သခၤါရကၡႏၶာ} ဟူသည္အဘယ္သေဘာ ျဖစ္သနည္း။
(ထိုအခါ၌) ေတြ႕ထိမႈ {ဖႆ} ၊ ေစ့ေဆာ္မ (ႏႈိးေဆာ္မႈ) {ေစတနာ} ၊ ၾကံစည္မႈ {၀ိတက္} ၊ သုံးသပ္မႈ {၀ိစာရ} ၊ စိတ္၏ တစ္ခုတည္းေသာ အာ႐ုံရွိသည္၏အျဖစ္ {စိတၱေႆကဂၢတာ} ၊ အစိုးတရ ေစာင့္ ေရွာက္မႈ {ဇီ၀ိတိေႁႏၵ} သည္ (ရွိ၏)။ ထို႔ျပင္ ထိုအခါ၌ ခံစားမႈအစု {ေ၀ဒနာကၡႏၶာ} ကို ခ်န္ထား၍ မွတ္သား မႈအစု {သညာကၡႏၶာ} ကို ခ်န္ထား၍ အထူးသိမႈ (စိတ္) အစု {၀ိညာဏကၡႏၶာ} ကို ခ်န္ထား၍ (ဆိုအပ္ခဲ့ၿပီး ေသာတရားတို႔မွ) တစ္မ်ဳိးတျခားလည္း ျဖစ္ကုန္ေသာ, အေၾကာင္းကို စဲြ၍ ျဖစ္ကုန္ေသာ (အဓိေမာကၡ,မနသိကာရဟူေသာ) အၾကင္ နာမ္တရားတို႔သည္ ရွိကုန္၏။ ထိုအခါ၌ ျပဳျပင္မႈအစု {သခၤါရကၡႏၶာ} ဟူသည့္ဤသေဘာျဖစ္၏။ပ။ ဤတရားတို႔သည္ အဗ်ာကတမည္ကုန္၏။
အကုသလ၀ိပါက္ အဗ်ာကတစိတ္ ၿပီးၿပီ။
အကုသလ၀ိပါက္ မေနာ၀ိညာဏဓာတ္ (သႏၲီရဏစိတ္) ၿပီးၿပီ။
၀ိပါက္အဗ်ာကတစိတ္ ၿပီးၿပီ။